કસુંબીનો રંગ

રાષ્ટ્રીય શાયરનું બિરુદ પામેલા કવિ શ્રી ઝવેરચંદ મેઘાણીની આ અવિસ્મરણીય કૃતિ. મન ભરી માણો કસુંબલ રંગને.

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

લાગ્યો કસુંબીનો રંગ,
રાજ, મને લાગ્યો કસુંબીનો રંગ !

જનનીના હૈયામાં પોઢંતા પોઢંતા પીધો કસુંબીનો રંગ;
ધોળાં ધાવણ કેરી ધારાએ ધારાએ પામ્યો કસુંબીનો રંગ … રાજ

બહેનીના કંઠે નીતરતાં હાલરડાંમાં ઘોળ્યો કસુંબીનો રંગ;
ભીષણ રાત્રિ કેરા પહાડોની ત્રાડોએ ચોળ્યો કસુંબીનો રંગ … રાજ

દુનિયાના વીરોનાં લીલા બલિદાનોમાં ભભક્યો કસુંબીનો રંગ;
સાગરને પારે સ્વાધીનતાની કબરોમાં મહેક્યો કસુંબીનો રંગ … રાજ

ભક્તોના તંબૂરથી ટપકેલો મસ્તીભર ચાખ્યો કસુંબીનો રંગ;
વહાલી દિલદારાના પગની મેંદી પરથી ચૂમ્યો કસુંબીનો રંગ … રાજ

નવલી દુનિયા કેરાં સ્વપ્નોમાં કવિઓએ ગાયો કસુંબીનો રંગ;
મુક્તિને ક્યારે નિજ રક્તો રેડણહારે પાયો કસુંબીનો રંગ … રાજ

પીડિતની આંસુડાધારે-હાહાકારે રેલ્યો કસુંબીનો રંગ;
શહીદોના ધગધગતા નિઃશ્વાસે નિઃશ્વાસે સળગ્યો કસુંબીનો રંગ … રાજ

ધરતીનાં ભૂખ્યાં કંગાલોને ગાલે છલકાયો કસુંબીનો રંગ;
બિસ્મિલ બેટાઓની માતાને ભાલે મલકાયો કસુંબીનો રંગ … રાજ

ઘોળી ઘોળી પ્યાલા ભરિયા : રંગીલાં હો ! પીજો કસુંબીનો રંગ;
દોરંગા દેખીને ડરિયાં : ટેકીલાં હો ! લેજો કસુંબીનો રંગ ! … રાજ

– ઝવેરચંદ મેઘાણી

COMMENTS (23)
Reply

Hello mitixa,
Nice to see your web. I am your reader regularly. i want to see and listen more Gujarati bhajans & poems like ‘kasumbi no rang’.

Reply

This is evergreen song of Gujarati Language, nothing can be better than this lyrics, “Raga”, No “Dayro” program can be completed without this song. We also have sung and enjoyed this song many times.

ખરેખર આજ તો ગુજરાતનું સાચું ખમીર છે. હું ગર્વ અનુભવું છું……..

Reply

ખુબ જ સરસ.. દેશભક્તિ ગીત સાંભળવાની મજા આવી. ખુબ ખુબ અભિનંદન. ગુજરાતના શ્રી ઝવેરચંદ મેઘાણીને મારા શત શત પ્રણામ.
આભાર.
– વિજય પચાલ

Reply

I am surprised at the lack of understanding about the meaning of this song by Meghani.
The whole of Saurashtra and Gujarat was ruled by Rajput kings who were deliberately made opium addicts under the British rule. The poet is lamenting this addiction.
The addiction started before birth (see the first stanza) and lasted though life. It was made by grinding the opium and then drinking it.
ઘોળી ઘોળી પ્યાલા ભરિયા : રંગીલાં હો !
પીજો કસુંબીનો રંગ;

You will find the real meaning at:
http://www.indianexpress.com/news/gujarat-says-no-to-alcohol-yes-to-opium/281355/
“If renowned poet Zhaverchand Meghani immortalised the drink with his symbolic Pidho Kasumbi No Rang (I drank the nectar of opium), “

Reply

રાજ મને લાગ્યો કસુંબીનો રંગ ..
ઐતિહાસિક વાત હોય તો મુકો પ્લીઝ

Reply

આ એક શૌર્ય ગીત છે. જે સાંભરતા કેવાય છે કે શરીરના રુવાંટા ઊભા થઈ જાય.. એટલું બધું આ એક ગીતમાં કહી જાય છે. ખુબ ખૂબ આભાર તમારો મેઘાણી સાહેબ.

Reply

મારા ગુજરાતી સાહિત્યને શણગારનાર કવિ શ્રી મેઘાણીને મારા સત-સત પ્રણામ

1 2

Leave a Comment

Comment (required)

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Name (required)
Email (required)

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.